نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
مرا به خاطر بسپار
یادداشت ناصر چنانی مدیر مسئول نشریه استانی صدای شوش
روحانیتِ پساجنگ: ریشهها و رویشها
بحث «پساجنگ» تنها یک بحث نظامی یا امنیتی نیست؛ بلکه در معنای عمیق خود به مرحلهای از تاریخ اشاره دارد که جامعه باید پس از تجربهی بحران، خود را بازسازی کرده و افقهای تازهای برای آینده بگشاید. در چنین مقطعی، نقش نهادهای مرجع فکری و فرهنگی ــ از جمله روحانیت ــ اهمیتی دوچندان مییابد. پرسش اصلی آن است که آیا رهبر شهید برای چنین مرحلهای راهکار و افقی ترسیم کرده است؟ و اگر چنین است، این راهبردها برای کدام جغرافیا و کدام زمان قابل فهماند؟
معتقدم که ایشان رهنمودهای لازم را بیان کرده اند. با تأمل در مجموعهی بیانات ایشان، بهویژه در نامهها به جوانان اروپا و آمریکای شمالی و از همه مهمتر در «بیانیهی گام دوم انقلاب»، میتوان نشانههای روشنی از یک نگاه راهبردی به دوران پساجنگ مشاهده کرد؛ نگاهی که صرفاً به پایان یک نبرد نظامی محدود نمیشود، بلکه به مرحلهای از «بازآرایی تمدنی» اشاره دارد.
نخست باید توجه داشت که در این نگاه، «پساجنگ» تنها یک مقطع زمانی کوتاه پس از پایان درگیری نیست. بلکه وضعیتی تاریخی است که در آن، روایتها، هویتها و الگوهای آینده شکل میگیرند. به همین دلیل رهبر شهید بارها بر «جهاد تبیین» و نقشآفرینی نخبگان فکری تأکید کردهاند. در چنین فضایی، روحانیت اگر بخواهد نقش تاریخی خود را حفظ کند، ناگزیر باید از سطح واکنش به سطح هدایت فکری و تمدنی ارتقا یابد.
نامههای ایشان به جوانان غربی، در این میان، اهمیت ویژهای دارند. این نامهها را نمیتوان صرفاً یک پیام سیاسی تلقی کرد؛ بلکه نوعی دعوت به گفتوگوی تمدنی و بازخوانی منابع اصیل اسلام است. مخاطب قرار دادن جوانان اروپا و آمریکا نشان میدهد که نگاه ایشان به «پساجنگ» محدود به جغرافیای ایران یا حتی جهان اسلام نیست، بلکه افقی جهانی دارد. در واقع، پساجنگ در این نگاه، مرحلهای است که در آن امکان بازتعریف رابطهی اسلام با جهان معاصر فراهم میشود.
اما شاید جامعترین تصویر از این راهبرد در «بیانیهی گام دوم انقلاب» ارائه شده باشد. این بیانیه که بهعنوان سندی برای چهل سال دوم انقلاب تدوین شده، در حقیقت نقشهی راهی برای عبور از مرحلهی تثبیت به مرحلهی تمدنسازی است. در این سند، محورهایی چون علم، معنویت، عدالت، استقلال، عزت ملی و سبک زندگی مطرح میشوند؛ محورهایی که دقیقاً به دوران بازسازی و آیندهسازی پس از بحرانها مربوطاند.
در این چارچوب، مسئلهی «روحانیتِ پساجنگ» را میتوان در دو سطح بررسی کرد: «ریشهها» و «رویشها». ریشهها به میراث تاریخی روحانیت در هدایت فکری جامعه، مقاومت فرهنگی و حفظ هویت دینی بازمیگردد؛ میراثی که در مقاطع حساس تاریخ ایران ــ از نهضتهای ضداستعماری تا انقلاب اسلامی ــ نقش تعیینکنندهای داشته است. اما رویشها به توانایی این نهاد برای بازتولید خود در شرایط جدید اشاره دارد؛ شرایطی که با پیچیدگیهای رسانهای، جهانیشدن و تغییرات نسلی همراه است.
رهبر شهید در آثار و بیانات خود بارها بر ضرورت همین «رویش» تأکید کردهاند؛ یعنی روحانیتی که علاوه بر حفظ اصالتهای فکری، بتواند با زبان زمانه سخن بگوید، با نسل جوان ارتباط برقرار کند و در میدانهای نوین معرفتی حضور فعال داشته باشد. اگر روحانیت تنها به گذشته تکیه کند، از تحولات آینده عقب خواهد ماند؛ اما اگر ریشههای خود را حفظ کرده و در عین حال به رویشهای تازه میدان دهد، میتواند در مرحلهی پساجنگ به یکی از مهمترین عوامل ثبات و پیشرفت تبدیل شود.
بنابراین، میتوان گفت که راهبرد رهبر شهید برای دوران پساجنگ، راهبردی چندلایه است: از یکسو بر حفظ هویت و اصول تأکید دارد و از سوی دیگر بر گفتوگو با جهان و آمادهسازی نسل جوان برای ساختن آینده. جغرافیای این نگاه محدود به یک کشور نیست و زمان آن نیز به یک مقطع کوتاه تقلیل نمییابد؛ بلکه افقی بلندمدت و تمدنی را در بر میگیرد.
در چنین افقی، سلسله نشستهای «گفتگو محور» با موضوع «روحانیت پساجنگ: ریشهها و رویشها» میتواند فرصتی برای بازاندیشی در همین مأموریت تاریخی باشد: اینکه روحانیت چگونه میتواند در جهانی که از دل بحرانها و جنگها عبور میکند، هم پاسدار ریشههای هویتی باشد و هم زمینهساز رویشهای تازه در عرصهی فکر، فرهنگ و تمدن.
این متن بخشی از سخنرانی در حضور جمعی از اساتیددانشگاه،نویسندگان،نخبگان و فعالان فرهنگی،سیاسی و اقتصادی استان خوزستان در حوزه علمیه الغدیر آیت الله دکترشیخ محسن حیدری
مدیرکل حفاظت محیط زیست خوزستان بر برنامهریزی برای رهاسازی گوزن زرد ایرانی در پارک ملی کرخه در نیمه دوم سال تأکید کرد.
فرمانده سپاه ناحیه شوش از اجرای ۳۵ برنامه محوری و ۴۵۰ برنامه پایگاهی و محلهای همزمان با هفته دفاع مقدس در این شهرستان خبر داد.
جمعی از بازنشستگان تأمین اجتماعی روز یکشنبه با تجمع مقابل اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی شهرستان شوش، خواستار اجرای دقیق قوانین، پرداخت مطالبات و تعیین تکلیف حقوق قانونی خود شدند.
مهر که میرسد، مدرسه دوباره بوی زندگی میگیرد؛ اما امسال، در میان هیاهوی آغاز مدرسه، باید به چند نیمکت خالی هم فکر کرد؛ نیمکتهایی که جای دانشآموزان آسمانی میناب را خالی میکنند.